Fox Buzulu, Yeni Zelanda'da buzul

Fox Buzulu / Te Moeka o Tuawe, Yeni Zelanda'daki Westland Tai Poutini Ulusal Parkı'nda ılıman bir deniz buzuludur. 11,7 kilometre uzunluğundadır, dört alp buzulundan beslenir ve Güney Alpleri'nden 2600 metre inerek deniz seviyesinden yaklaşık 300 metre yüksekteki yağmur ormanı yakınında sona erer. Fotoğrafta üst yamaçlardaki geniş beyaz kar lekeleri koyu kayalarla bölünmüş, altında mavi-gri çatlaklı bir buz yüzeyi uzanıyor.

Alman jeolog Julius von Haast, 1865'te buzula Prens Albert'in adını verdi, ancak 1872'de Başbakan Sir William Fox'u onurlandırmak için isim değiştirildi. Bu yeniden adlandırma, Avrupalı kaşiflerin bölgeyi haritalayıp bilimsel olarak belgelediği bir dönemde gerçekleşti; Maoriler ise bölgeyi yüzyıllardır biliyordu.

Maori dilinde Te Moeka o Tuawe 'Tuawe'nin yatağı' anlamına gelir: Geleneğe göre Gök Baba Rangi, kaybettiği sevgilisi Tuawe için Hine Hukatere'nin döktüğü gözyaşlarını dondurmuştur; Fox Buzulu onun, Franz Josef Buzulu ise onunkinin dinlenme yeridir. 1857'de yerli Maori halkı, buzulları gören ilk Avrupalılar olan Leonard Harper ve Edwin Fox'a rehberlik etti.

Fox Glacier köyünün hemen güneyinde, State Highway 6'dan güneydoğuya ayrılan yaklaşık yedi kilometrelik bir yol buzul kapısının yakınına ulaşır. Buzulun uç cephesi deniz seviyesinden yalnızca yaklaşık 300 m yüksekte, yağmur ormanının yakınındadır ve vadiye yolun sonundan yürüyerek girilir. Bugünkü dilin üstündeki güney yamacında görülen bitki örtüsü çizgisi, 2009'daki yüksek buz düzeyini hâlâ gösterir.

Bu buzul, dört yüksek dağ kaynağından buz çeker ve 1985 ile 2009 arasında ilerleyerek küresel geri çekilme eğilimine karşı dinamik bir akış oluşturur. Bu hareket araştırmacıları şaşırttı ve diğer buzullar küçülürken bile yerel hava desenleri ve kar yağışının buzul davranışını nasıl etkileyebileceğine dair değerli bilgiler sunar.