Cemdet Nasr, Irak, Babil ilinde arkeolojik höyük

Cemdet Nasr, Irak'ın Babil ilinde bir höyük olup yan yana üç tepeden oluşur. A tepesi 160'a 140 metre ve 2,9 metre yüksekliktedir; hemen kuzeydoğusundaki B tepesi 350'ye 300 metre olup 3,5 metreye ulaşır; B'nin yaklaşık 500 metre doğusundaki C tepesi büyük ölçüde pişmiş tuğla parçalarından oluşur. Langdon burada 4.500 metrekarelik kerpiç bir yapıyı açığa çıkarıp proto-çivi yazılı tabletler buldu.

Sit alanı ilk olarak 1926'da kazılmış ve Mezopotamya uygarlığında ayrı bir dönem oluşturulmasına yardımcı olan çanak çömlekler gün ışığına çıkarılmıştır. Bu keşifler daha sonra bilim insanlarının bölgedeki diğer birçok yerleşimin tarihini belirlemesine olanak sağlamıştır.

Jemdet Nasr adı, 20. yüzyıl başındaki bir şeyhe atfen "Nasr'ın küçük höyüğü" anlamına gelir. Yerleşim, Güney Mezopotamya'da yazının ve silindir mühürlerin ortaya çıktığı Jemdet Nasr dönemine (yaklaşık MÖ 3100–2900) adını vermiştir. Boyalı çok renkli çanak çömleği bu dönemin diğer yerleşimlerde tanınmasını sağlar; Jemdet Nasr türü kaplar Umman'a kadar bulunmuştur.

1990'da Körfez Savaşı planlanan kazı sezonlarını durdurduğundan beri Jemdet Nasr'da arazi çalışması yapılmamıştır. Höyük, Babil Valiliği'ndeki yoğun sulanan tarım arazisinde, Kiş'in yaklaşık 26 km kuzeydoğusunda yer alır. Kazı arşivleri hâlâ Bağdat'tadır. A, B ve C höyükleri korumasız toprak tepelerdir ve ziyaretçi olanağı yoktur; giriş Irak eski eserler makamlarının iznine bağlıdır.

Buradaki çanak çömlek, bölgedeki diğer antik sit alanlarının tarihlendirilmesi için bir ölçüt haline gelmiştir. Araştırmacılar bugün hâlâ bu buluntuları, Mezopotamya'da diğer kültürlerin ne zaman geliştiğini anlamak için kullanmaktadır.