Church of the Holy Twelve Apostles, Yunanistan'ın Selanik kentinde Bizans kilisesi

Kutsal Havariler Kilisesi, dört sütunlu beş kubbeli, U şeklinde bir peristilona sahip narteksli ve doğuda iki küçük yan şapelli kapalı haç planlı bir kilisedir. Dış duvarları çeşitli tuğla desenleriyle süslenmiştir. Selanik'in batı ortaçağ surlarının yakınında, Olympou Sokağı'nın başında yer alır.

Girişin üzerindeki monogramı taşıyan Konstantinopolis Patriği I. Nefon tarafından kurulan kilise, muhtemelen 1329 civarında bir manastırın katholikonu olarak, belki Theotokos'a adanmış biçimde inşa edildi. 1520-1530 arasında Osmanlılar burayı Soğuksu Camii'ne çevirdi, altın tesseraları söktükten sonra mozaikleri sıvayla örttü ve bir minare ekledi. 1912'de yeniden kiliseye dönüştürüldü, fresklerin açılması 1926'da başladı.

Mozaikler kubbede Pantokrator İsa ve peygamberleri, pandantiflerde incil yazarlarını, kemerlerde ve batı duvarında On İki Büyük Yortu'yu ve şehit azizleri tasvir eder. Bunlar Selanik'teki Bizans mozaiklerinin son örnekleridir. Alt katmanlardaki ve narteksteki freskler, muhtemelen Chora Kilisesi'ni süsleyen atölyeden gelen Konstantinopolis etkisini gösterir.

Kilise, Olympou Sokağı'nın başında, batıdaki Orta Çağ surlarının yakınında yer alır. Güneyinde bir sütun kalıntısı, kuzeybatısında bir sarnıç, eski manastır kompleksinin izleridir. İç mekân küçük ve mozaikler yüksek tonozlarda olduğundan dürbün getirmek veya ziyaret öncesi açılış saatlerini sormak faydalı olur.

Bina, Konstantinopolis mimarisine benzer şekilde kesme taş ve tuğlayı birleştiren cloisonné duvarcılık tekniğini kullanır. Bu zanaatkarlık, imparatorluğun başkentinin bölgesel yapı yöntemleri üzerindeki etkisini yansıtır.